Μαλακό πεντάλ φρένου & μεγάλη ελεύθερη διαδρομή: Τι σημαίνει και γιατί είναι επικίνδυνο

Αν υπάρχει ένα σύστημα στο αυτοκίνητο που πρέπει να λειτουργεί πάντα με απόλυτη ακρίβεια, αυτό είναι τα φρένα. Οι περισσότεροι οδηγοί συνηθίζουν το πως αντιδρά το πεντάλ του δικού τους οχήματος, αλλά τι συμβαίνει όταν αυτή η αίσθηση αλλάζει; Αν νιώθετε ότι το πεντάλ «βυθίζεται» περισσότερο από το κανονικό ή ότι έχει γίνει «μαλακό» σαν σφουγγάρι, το αυτοκίνητό σας στέλνει ένα επείγον μήνυμα. Ας δούμε τι σημαίνει η ελεύθερη διαδρομή, γιατί το πεντάλ χάνει τη σκληρότητά του και πως πρέπει να αντιδράσετε.

Τι είναι η ελεύθερη διαδρομή και το «μαλακό» πεντάλ; Ελεύθερη διαδρομή

Είναι η απόσταση που διανύει το πεντάλ από τη στιγμή που το πατάτε μέχρι τη στιγμή που αρχίζετε να νιώθετε την πρώτη αντίσταση (δηλαδή όταν τα φρένα αρχίζουν να «πιάνουν»). Μια μικρή ελεύθερη διαδρομή είναι φυσιολογική και απαραίτητη. Αν όμως το πεντάλ κατεβαίνει πολύ χαμηλά πριν αρχίσει να επιβραδύνει το αυτοκίνητο, τότε η ελεύθερη διαδρομή είναι υπερβολική.

«Μαλακό» ή σπογγώδες πεντάλ

Είναι η αίσθηση ότι το πεντάλ δεν βρίσκει ποτέ ένα σταθερό, σκληρό σημείο. Αντί να σταματά κάπου σταθερά, συνεχίζει να υποχωρεί κάτω από την πίεση του ποδιού σας, θυμίζοντας την αίσθηση που έχει ένα σφουγγάρι ή ένα μπαλόνι.

Τα κύρια αίτια του προβλήματος

Το σύστημα πέδησης λειτουργεί με υγρά (υδραυλικό σύστημα). Επειδή τα υγρά δεν συμπιέζονται, η πίεση από το πόδι σας μεταφέρεται άμεσα στα φρένα. Όταν όμως κάτι αλλοιώνει αυτή τη διαδικασία, το πεντάλ μαλακώνει.

Αέρας στο κύκλωμα των φρένων

Είναι η πιο συνηθισμένη αιτία. Αν μπει αέρας στις σωληνώσεις (π.χ. από μια μικροδιαρροή ή κατά τη διάρκεια αλλαγής υγρών), το πεντάλ θα γίνει μαλακό. Σε αντίθεση με το υγρό, ο αέρας συμπιέζεται, οπότε η δύναμη του ποδιού σας ξοδεύεται στο να συμπιέσει τις φυσαλίδες αέρα αντί για τα φρένα.

Παλαιά ή ακατάλληλα υγρά φρένων

Τα υγρά φρένων είναι «υδροσκοπικά», δηλαδή απορροφούν υγρασία από το περιβάλλον με την πάροδο του χρόνου.

Το νερό έχει πολύ χαμηλότερο σημείο βρασμού από το υγρό φρένων.
Όταν τα φρένα ζεσταθούν (π.χ. σε μια κατηφόρα), το νερό μέσα στο κύκλωμα βράζει και μετατρέπεται σε υδρατμό
Ο υδρατμός συμπεριφέρεται όπως ο αέρας: συμπιέζεται και κάνει το πεντάλ να «εξαφανίζεται».

Διαρροή υγρών

Μια διαρροή σε κάποιο σωληνάκι, σε μια δαγκάνα ή στα κυλινδράκια των πίσω φρένων σημαίνει απώλεια πίεσης. Αν δείτε τη στάθμη των υγρών στο δοχείο να πέφτει, υπάρχει σοβαρό θέμα ασφάλειας.

Πρόβλημα στην Κεντρική Αντλία Φρένων

Η κεντρική αντλία είναι η καρδιά του συστήματος. Αν οι εσωτερικές τσιμούχες της φθαρούν, το υγρό «ξεφεύγει» εσωτερικά και δεν δημιουργείται η απαραίτητη πίεση, με αποτέλεσμα το πεντάλ να βυθίζεται αργά μέχρι το πάτωμα ενώ είστε σταματημένοι σε ένα φανάρι.

Τι πρέπει να κάνετε;

Αν παρατηρήσετε οποιαδήποτε αλλαγή στην αίσθηση του φρένου, μην το αγνοήσετε. Τα φρένα σπάνια «φτιάχνουν» μόνα τους· συνήθως η κατάσταση χειροτερεύει απότομα.

Ελέγξτε τη στάθμη των υγρών: Ανοίξτε το καπό και δείτε αν το υγρό φρένων βρίσκεται ανάμεσα στις ενδείξεις MIN και MAX. Αν είναι πολύ χαμηλά, μην οδηγήσετε το αυτοκίνητο.
Εξαέρωση (Bleeding): Αν το πρόβλημα είναι ο αέρας, ένας μηχανικός πρέπει να κάνει εξαέρωση, να αφαιρέσει δηλαδή τον εγκλωβισμένο αέρα από το κύκλωμα.
Αλλαγή υγρών φρένων: Συνήθως πρέπει να αλλάζονται κάθε 2 χρόνια, ανεξάρτητα από τα χιλιόμετρα που κάνετε.
Επίσκεψη σε συνεργείο: Μόνο ένας ειδικός μπορεί να διαγνώσει αν φταίει η αντλία, οι σωληνώσεις ή τα έμβολα.

Σύνοψη συμπτωμάτων

Αίσθηση Πεντάλ	Πιθανή Αιτία	Επικινδυνότητα
Μεγάλη ελεύθερη διαδρομή	Φθαρμένα τακάκια ή κακή ρύθμιση.	Μέτρια
Σπογγώδες / Μαλακό	Αέρας ή υγρασία στα υγρά φρένων.	Υψηλή
Βυθίζεται μέχρι το πάτωμα	Διαρροή ή βλάβη στην κεντρική αντλία.	Κρίσιμη
Πολύ σκληρό (δεν πατιέται)	Πρόβλημα στο σεβρόφρενο.	Υψηλή

Η ασφάλεια στον δρόμο ξεκινά από την ικανότητα του οχήματος να σταματά. Ένα μαλακό πεντάλ είναι η προειδοποίηση πριν από μια πιθανή αποτυχία του συστήματος. Μάθετε να «ακούτε» το πόδι σας και να εμπιστεύεστε το ένστικτό σας όταν η αίσθηση της οδήγησης αλλάζει.